Gluten Nedir?

Gluten Nedir?

Yazar: MinaGlutensiz Okunma Sayısı: 27 Yayınlanma Tarihi 04 May 2016 Yorum: 0

Ülkelerin gelişmişlik düzeyleri ve bireylerin beslenme alışkanlıklarında ki farklılıklar sürekli değişse de tüm dünyada tahıl ürünleri en önemli besin grubudur. Fakat bu tahılların bazıları insanlarda hastalıklara neden olmaktadır. Bu hastalıklar arasında en bilineni glutene karşı duyarlılığı olan Çölyak hastalığıdır (ÇH). Çölyak hastaları, içerisinde gluten proteini bulunan buğday, gliadinlerin homoloğu olan prolaminleri de içeren arpa, çavdar ve tritikale gibi hiçbir tahıl grubunu tüketemez. Önceleri çok nadir görülen Çölyak hastalığı son zamanlar da Avrupa’da olduğu kadar Orta Doğu ülkeleri ve Kuzey Afrika’da da sıklıkla görülmeye başlamıştır. Bu hastalığın tek tedavi yöntemi ömür boyu glutensiz beslenmedir. Çölyak hastaları kadar hassas olmamak üzere, glutene duyarlılığı olan kişiler de  glutensiz beslenmelidir.
Gluten ile ilgili hastalık gözlemlenen üç grup bulunmaktadır. Bunlar, Çölyak Hastaları, Buğday Alerjisi olanlar ve Çölyak Dışı Gluten Duyarlılığı olanlar. Bu hastalar için glutensiz beslenmek bir tedavi yöntemidir. Ayrıca bazı hastalıklara sahip bireylerde glutensiz beslenmelidir. Örneğin; otizm, haşimato, migren... Bu beslenme tarzının faydaları saymakla bitmez. Ama doğru bilinen bir yanlış var ki o da bu beslenmenin zayıflama yöntemi olarak kullanılmasıdır.
Peki ya nedir bu Gluten ?
        Gluten; buğday, arpa  ve  çavdar gibi tahıllarda bulunan, glutenin ve gliadinin birleşiminden oluşan bir bitki proteinidir. Çölyak’a neden olan kısım ise gliadindir. Ülkemizdeki  gibi buğdayı sofralarında çok sık kullanan toplumlarda hemen hemen her yemekte glutenle karşılaşmak mümkündür. Ekmekte kabarmayı sağlayan gluten, sadece gıda sanayinde değil yapışkanlık verici, su tutucu, esneklik verici, kıvam arttırıcı, bağlayıcı özelliklerinden dolayı plastik ve kauçuk sanayinde de sıklıkla kullanılmaktadır.
        Gluten intoleransı ya da Çölyak hastalığı, inatçı ishaller, kilo kaybı, ideal kiloya sahip olamama, karın ağrısı, şişkinlik, gaz, halsizlik gibi Çölyak’ın klasik belirtilerinin yanında kansızlık, kemik erimesi, mizaç değişikliği, huzursuzluk, kas güçsüzlüğü, kramplar, depresyon, çocuklarda beslenme yetersizliğinden kaynaklı büyüme ve gelişme geriliği gibi belirtiler de gösterir. Birkaç belirti sonrası ortaya çıkabileceği gibi hiçbir belirti vermeden de ortaya çıkabilir.

Sağlıklı kişilerin glutensiz beslenmesi bir sorun oluşturur mu?
        Bu en çok duyduğumuz sorudur. Hayır sorun oluşturmaz. Tam aksine bağırsakların rahatlamasını sağlar. Özellikle şişkinlik problemi yaşayanlar belirli aralıklarla bu diyeti uygularsa daha rahat bir yaşama devam edeceklerdir.
        Glutensiz beslenme Çölyak hastaları için olmazsa olmazdır. Ama sağlıklı kişilerin de denemesinde de bir sakınca yoktur. Glutensiz beslenme konusunda her geçen gün yeni bilgiler ortaya çıkıyor. Örneğin Çölyak hastalığında, Haşimato gibi troid hastalıklarında ya da İnsülin direnci olanlarda glutensiz beslenmenin faydaları ortaya konmuştur. En son araştırmalar ise glutensiz beslenmenin şizofreni, otizm, dikkat eksikliği hiperaktivite gibi bazı ruhsal hastalıkların primer tedavisine ek olarak, semptomları azalttığını ortaya koymuştur. Dolayısıyla glutensiz diyeti, diğer moda diyetlerden ayrı tutmamız gerekir.
        Bu dönemsel ve kilo verme amaçlı bir heves değil, sağlığı korumak ve yaşam kalitesini yükseltmek için yapılan bilinçli bir tercihtir, yaşam şeklidir. Çölyak hastalığında, glutensiz beslenme, tedavinin kendisini oluşturur. Besin alerjisi öyküsü olan, sıklıkla kronik yorgunluk, kabızlık, gaz, şişkinlik gibi mide bağırsak şikâyetleri olan ancak herhangi bir hastalık tanısı koyulamamış bireylerin de glutensiz beslenmeyi denemesinde bir sakınca yoktur. Faydasını görmeleri halinde, bu beslenme biçimini devam ettirebilirler.
        Otoimmün hastalıklar ortak gen bölgesinde kodlandığından bu hastalıklardan herhangi biri görüldüyse diğerlerinin de taramasının yapılması gerekmektedir. Çölyak tanısı alındıktan sonra taranması gereken hastalıklar: tip 1 diyabet (çocukluk çağı şeker hastalığı), Down Sendromu, otoimmün karaciğer hastalığı, otoimmün tiroid hastalığı, nedeni bilinemeyen hastalıklar, romatizmal hastalıklar (romatoid artrit, lupus vb.).
        Çölyak, buğday alerjisi, çölyak olmayan gluten duyarlılığı, dermatitis herpatiformis tanısı konan hastalarda kesin olarak glutensiz beslenmeye geçilmelidir.  Huzursuz Bacak Sendromu, nörolojik hastalıklar (Örnek: Multiple Skleroz (MS)), romatoid artrit, depresyon, otizm gibi hastalıklarda dahiliye uzmanı, gastroenteroloji uzmanı, beslenme ve diyet uzmanı görüşü alınarak glutensiz beslenme diyeti tavsiye edilebilir.
        Son günlerde yeni glutensiz ürünler hakkında yapılan araştırmalar ve çalışmalar artmıştır. Mina Ailesi olarak AR-GE çalışmalarımızla yeni ürünler geliştirip, glütensiz beslenme diyeti yapan tüm tüketicilerin diyetleri esnasında hayat kalitelerini arttırmayı hedefliyoruz. Tüketici  memnuniyetini ilk sırada tutuyoruz. Mina ailesi olarak glütensiz diyet sürecinizde size  destek olmak amacıyla varız ve size en lezzetli ürünleri ulaştırmaktan onur duyuyoruz.

Yorumlar
Yorum Yap